विश्वकपको नकआउटमा ब्राजिल र जापान भिड्दै, यस्तो छ इतिहास

काठमाडौँ । जारी फिफा विश्वकप फुटबलको अन्तिम ३२ अन्तर्गत आज राति ब्राजिल र जापान आमनेसामने हुँदैछन् । टेक्सासस्थित ह्युस्टन रङ्गशालामा हुने यो खेल नेपाली समय अनुसार राति १०: ४५ बजेदेखि शुरु हुनेछ ।

प्रतिस्पर्धाको विजेताले अन्तिम १६ मा नर्वे वा आइभरी कोस्टमध्ये एक टोलीसँग खेल्नेछ ।

समूह ‘सी’ को विजेताका रूपमा नकआउट चरणमा पुगेको ब्राजिल उपाधिको प्रमुख दाबेदारमध्ये एक मानिएको छ । पहिलो खेलमा मोरक्कोसँग १-१ को बराबरी खेलेको ब्राजिलले त्यसपछि हैटी र स्कटल्यान्डलाई समान ३-० ले हराउँदै उत्कृष्ट लय समातेको थियो । पहिलो खेलमा सुरुआती गोल खाएपछि ब्राजिलले लगातार सात गोल गर्दै कुनै गोल खाएको छैन र उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेको छ ।

मुख्य प्रशिक्षक कार्लो एन्सोलोट्टीको नेतृत्वमा ब्राजिलको खेल दिनप्रतिदिन सन्तुलित बन्दै गएको देखिएको छ । सन् २००२ मा विश्वकप जित्दाको यात्रापछि पहिलो पटक टोलीले यति लामो समय लगातार प्रभावशाली प्रदर्शन गरेको हो ।

यस प्रतियोगितामा चोटबाट फर्किएका नेइमारले ९८१ दिनपछि राष्ट्रिय टोलीका लागि खेल्दै कमब्याक गरेका छन् । उनी चारवटा विश्वकप खेल्ने चौथो ब्राजिली खेलाडी बनेका छन् । ब्राजिलले सन् १९८२ यता प्रत्येक विश्वकपमा आफ्नो समूहको शीर्ष स्थान हासिल गर्दै आएको छ । तर पछिल्ला संस्करणहरूमा नकआउट चरणमा भने अपेक्षाअनुसार सफल हुन सकेको छैन । पछिल्ला छ नकआउट खेलमध्ये चारमा ब्राजिल बाहिरिएको छ । यद्यपि पहिलो नकआउट चरणबाट अन्तिम पटक सन् १९९० मा अर्जेन्टिनासँग पराजित हुँदै बाहिरिएको थियो ।

ब्राजिल र जापानबीच खेलकुदसँगै ऐतिहासिक र सांस्कृतिक सम्बन्ध पनि गहिरो छ । विश्वकै सबैभन्दा ठूलो जापानी मूलका समुदाय ब्राजिलमा बसोबास गर्छन् । पूर्व ब्राजिली स्टार जिकोले जापानको व्यावसायिक फुटबलको विकासमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलेका थिए भने धेरै ब्राजिली खेलाडीले पछि जापानको राष्ट्रिय टोलीबाट समेत खेलेका छन् । यद्यपि उपलब्धिको हिसाबले दुवै टोलीबीच ठूलो अन्तर छ । पाँच पटकको विश्वविजेता ब्राजिलसँग तुलना गर्दा जापानले विश्वकपको नकआउट चरणमा जित निकाल्न सकेको छैन । यो जापानको पाँचौं नकआउट यात्रा हो । जापानले यसअघि विश्वकपमा नकआउट चरणमा तीन पटक हार बेहोरेको छ । तीमध्ये सन् २००२ मा टर्की, २०१८ मा बेल्जियम र २०२२ मा क्रोएसियासँग पराजित भएको थियो । ती तीनवटै टोलीले अन्ततः प्रतियोगितामा तेस्रो स्थान हासिल गरेका थिए ।

समूह ‘एफ’ मा जापानले नेदरल्यान्ड्स र स्विडेनसँग बराबरी खेल्दै ट्युनिसियालाई ४-० ले हराएको थियो । यस प्रदर्शनका आधारमा टोली समूह उपविजेताका रूपमा अन्तिम ३२ मा पुगेको हो ।

स्विडेनविरुद्धको खेलमा ३९ वर्षीय युतो नागातोमो पाँच विश्वकप खेल्ने पहिलो एसियाली खेलाडी बने । त्यस्तै प्रशिक्षक हाजिमे मोरियासुले विश्वकपमा आठौं खेल सम्हाल्दै कुनै पनि एसियाली प्रशिक्षकले बनाएको नयाँ कीर्तिमान बनाउनेछन् । कप्तान वातारु एन्डो र प्रमुख आक्रमणकर्ता काओरु मितोमा चोटका कारण बाहिर रहे पनि जापानले पछिल्ला १० खेलमा हार बेहोरेको छैन । यस अवधिमा उसले मैत्रीपूर्ण खेलमा ब्राजिललाई समेत पराजित गरेको थियो ।

टाकेफुसा कुबोको खेल्ने सम्भावना अझै निश्चित नभए पनि जापानको आक्रमण निकै प्रभावकारी देखिएको छ । यस विश्वकपमा टोलीले सात गोल गरिसकेको छ, जुन उसको विश्वकप इतिहासकै सर्वाधिक हो ।

जापानका १० फरक खेलाडीले गोल गरेका वा गोलका अवसर सिर्जना गरेका छन्, जुन राष्ट्रिय टोलीका लागि अर्को नयाँ कीर्तिमान हो । फरवार्ड आयासे उएडाले तीन गोलमा प्रत्यक्ष योगदान दिँदै एकै विश्वकपमा सबैभन्दा धेरै गोलमा संलग्न हुने जापानी खेलाडीको कीर्तिमान बराबरी गरेका छन् ।

यता ब्राजिलसँग पनि आक्रमणमा बलियो विकल्प छन् । माथेउस कुन्हाले लक्ष्यतर्फ प्रहार गरेका चारमध्ये तीन प्रहारलाई गोलमा परिणत गरेका छन् । भिनिसियस जुनियरले समूह चरणमा चार गोल गर्दै रोनाल्डो, नेइमार र जाइर्जिन्होको कीर्तिमान बराबरी गरेका छन् ।

१९ वर्ष ३२५ दिनका रायानले घाइते राफिन्हाको स्थानमा स्कटल्यान्डविरुद्ध खेल्दै ब्राजिलका लागि विश्वकपमा सबैभन्दा कम उमेरमा गोलको अवसर सिर्जना गर्ने खेलाडीको कीर्तिमान बनाएका छन् ।

हेड टु हेड तथ्यांकमा ब्राजिल स्पष्ट रूपमा अगाडि छ । दुवै टोलीबीच भएका १४ खेलमध्ये ब्राजिलले ११ मा जित निकालेको छ, दुई खेल बराबरी भएका छन् भने जापानले एक खेल मात्र जितेको छ । विश्वकपमा भएको एकमात्र भेटमा ब्राजिल २० वर्षअघि ४-१ ले विजयी भएको थियो ।

तर पछिल्लो भेटमा भने जापानले घरेलु मैदान टोकियोमा दुई गोलले पछि परेको अवस्थाबाट पुनरागमन गर्दै ब्राजिललाई ३-२ ले हराएको थियो । त्यस खेलमा आयासे उएडाले विजयी गोल गरेका थिए ।

यसपटक पनि ब्राजिल अनुभव र इतिहासको बलमा मैदान उत्रिनेछ भने जापान पछिल्ला वर्षको आत्मविश्वास र अनुशासित प्रदर्शनलाई निरन्तरता दिँदै पहिलो पटक विश्वकपको नकआउट चरण पार गर्ने लक्ष्यमा हुनेछ ।