कफी, आलु र वियर 

खरीबोट

काठमाडौँ । जलवायु परिवर्तन अहिलेको विश्वमा सबैका लागि चिन्ताको विषय बनेको छ । कम वर्षा अति बर्षा, सुख्खा, गर्मी, बढी चिसो जस्ता मौसमी घटनाक्रम अप्रत्यासित रुपमा बढ्नु जलवायु परिवर्तनको परिणामका रुपमा लिइएको छ ।

यसै क्रममा बिबिसी बिज्ञानका लागि निकोलय वोरोनिनले लेखेको एक रिपोर्ट सान्दर्भिक हुने ठानेर प्रस्तुत गरेका छौ ।

जलवायु परिवर्तनले मौसममा आएको अप्रत्याशित परिवर्तनको असर उत्पादनसँग सिधै पर्ने देखिएको छ ।

कफी र चिया :

यदि तपाइँ बिहान उठेर चिया या कफी पिउने सौखिन हुनुहुन्छ भने तपाइँका लागि खराब समाचार रहेको छ । ग्लोबल वार्मिङका कारण सन् २०५० सम्ममा विश्वमा कफीको उत्पादन आधा भन्दा कम हुने अनुमान गरिएको छ । त्यस्तै रिपोर्टमा सन् २०८० सम्ममा त कैयौ कफीका प्रकार लोप हुनसक्ने आशंका व्यक्त गरिएको छ ।

उदाहरणको रुपमा तान्जानियालाई लिन सकिन्छ । विश्वमा कफी निर्यात गर्ने प्रमुख देश मध्ये एक रहेको तान्जानियामा कफीको उत्पादन पछिल्लो ५० बर्षमा आधा घटेको छ । त्यस्तै वैज्ञानिकहरुले ग्लोबल वार्मिङका कारण चियाको उत्पादन नघटेपनि यसको स्वादमा ह्रास आइरहेको दाबि गरेका छन् । ठुलो पानी पर्दा चियाको स्वादमा असर पुगिरहेको वैज्ञानिकहरुको दाबि छ ।

चकलेट :

चकलेटलाई पनि ग्लोबल वार्मिङबाट प्रभावित हुने बस्तुको सुचिमा राखिएको छ । कोकोलाई अत्यधिक गर्मी र स्थिर मौसम आवश्यक हुने गर्दछ । कफीको विरुवाको जस्तै कोकोको विरुवाको पनि विश्वमा उत्तिकै माग रहेको छ ।तर बढिरहेको तापमान, बर्षा, माटोमा आएको उत्पादनको ह्रास, हावाको गति आदि कारणले कोकोको उत्पादनमा ठुलो असर पुगेको छ । इन्डोनेशिया र अफ्रिकाका देशमा अहिले कोको उत्पादकहरुले यसलाई छोडेर रबर उत्पादन गर्न लागेका छन् । आउदो ४० बर्षमा घाना, आइभरी कोष्टको तापमान औसत २ डिग्री बढ्ने अनुमान गरिएको छ । जबकी यी देशहरु विश्वमा चकलेट बनाउन प्रयोग गरिने कोकोको दुई तिहाइ माग पुरा गर्ने गर्दछन । यसै कारणले भविष्यमा चकलेट महँगो हुने सम्भावना बढिरहेको छ ।

माछा र चिप्स :

माछाको आकार अहिले सानो हुदै गएको छ ।समुन्द्रको तापमान बढ्दै गएकाले पानीमा रहेको अक्सिजनको मात्रा घटिरहेको वैज्ञानिकहरुले बताएका छन् । अत्यधिक कार्बनडाइअक्साइड सोस्ने हुदा महासागरको पानि बढी अम्लीय हुदै गएको र खोलमा हुर्किने जीवका लागि मुश्किल हुदै गएको बताइएको छ । यसको सिधा असर विश्वको माछा बजारमा परेको छ । पछिल्लो विवरण अनुसार विश्वको माछा बजारमा माछाको संख्या ५ प्रतिशतले कमि आएको छ । एक रिपोर्टका अनुसार उत्तरी सागरमा अहिले पहिला भन्दा एक तिहाइ कम मात्र माछा निकाल्ने गरिएको छ ।

आलु :

आलु अहिले खानेकुरामा हरेक दिन प्रयोग हुने चीज मध्ये पर्दछ । जमिन मुनि उत्पादन हुने आलु पनि सुख्खाको चपेटामा आएको छ । विश्वमै आलु अहिले सानो फाल्न थालेको छ । ब्रिटिश मिडियाका अनुसार २०१८ मा मात्र आलुको उत्पादन एक चौथाईले घटेको थियो भने औसतमा आलु तीन सेन्टिमिटर सानो फलेको थियो ।

ब्रान्डी, ह्विस्की र वियर :

दक्षिण-पश्चिम फ्रान्समा ६ सय बर्ष पुरानो ब्रान्डी उद्योग संकटमा परेको छ । तापमानमा भएको वृद्धिका कारण अंगुर बढी गुलियो भएपछि ब्रान्डीको उत्पादनमा असर गरेको छ । यस कारणले अहिले उत्पादकहरुले अन्य विकल्पका बारेमा विचार गर्न थालेका छन् । यसका लागि अनुसन्धानमा लाखौ युरो खर्च गरेपनि खासै सफलता भने हासिल भएको छैन ।

यसैगरी उत्तरी स्कटल्याण्डको प्रसिद्ध ह्विस्की कम्पनी पनि यस्तै समस्यामा परेको छ । ग्लोबल वार्मिङका कारण सुख्खा बढ्दा उनीहरुलाई ह्विस्की बनाउन प्रयोग हुने ताजा पानीको अभाव हुन् थालेको छ । पछिल्लो बर्ष सुख्खा बढेका कारण कैयौ दिन ह्विस्की फ्याक्ट्री नै बन्द गर्नु परेको थियो । मौसमविदले मौसम लगातार कठिन हुदै गएको चेतावनी दिदै आएका छन् ।

उदाहरणको लागि ब्रिटेनको राष्ट्रिय मौसम सेवाका अनुसार यदि औद्योगिक युग भन्दा अगाडिको अवस्थालाई तुलना गर्दा ब्रिटिश आइल्शमा गर्मीमा बढी गर्मी र सुख्खा हुने अवस्था ३० गुणाले बढेको छ । एक अनुसन्धानका अनुसार ब्रिटेनमा हरेक ८ बर्षमा अत्याघिक गर्मी हुने अनुमान गरिएको छ । अन्य देशको अवस्था पनि यो भन्दा फरक नहुने नै देखिन्छ ।

त्यसैगरी वियर बनाउने कम्पनीहरु पनि सुख्खा र अत्यघिक तापमानमा वृद्धिक कारण समस्यामा रहेका छन् । छेक रिपब्लिक,अमेरिकी वियर कम्पनीहरुले पनि पानीको कमि सुख्खा र कम उत्पादनले प्रभावित भएका छन् ।

यी सबै घटनाक्रम विश्लेषण गर्दा के यो युरोप अमेरिका या अफ्रिकाको मात्र समस्या हो त ? अवश्य होइन । हाम्रो देशमा पनि अति बर्षा, अति गर्मी, हिउ, चीसो जस्ता समस्या देख्न थालिसकेका छौ । जसको कारण बर्षेनी सयौले ज्यान गुमाउने सम्मको अवस्था भोगिरहेका छौ ।

विश्वभर आएको बदलावले हजारौ लाखौको अगाडी रोजी रोटीको संकट पर्ने अनुमान गर्न थालिएको छ । उत्पादनमा कमि हुदै जाने र महंगी बढ्दै जाने हो भने खानाकै संकटले विश्वभर ठुलो मानवीय संकट नै नपर्ला भन्न सकिन्न । त्यसैले ग्लोबल वार्मिङको असर अब हाम्रो चिया कफी र बियरसँग मात्रै जोडिएको छैन त्यो भन्दा धेरै ठुलो समस्या आउने देखिन्छ । 
    
            
 

सम्बन्धित समाचार

विश्वमा अनौठा प्रथा : बेहुलीलाई थुक्नेदेखि चिहानमा रमाइलो गर्नेसम्म

मानिस अरु प्राणीभन्दा सर्वश्रेष्ठ हुनुको कारण कला, संस्कृति र परम्परा हुन् । वास्तबमा मानव सभ्यताको सुरुवात देखि थुप्रै संस्कृतिहरु विकसित हुदै आइरहेका छन् र हरेकको आफ्नो शैली र  शिष्टाचार छन्

इन्डोनेशियाको आकाश किन देखियो रगताम्य ?

काठमाडौँ । इन्डोनेशियाको जाम्बी प्रान्तको आकाश अचानक रातो भयो । सामाजिक संजालमा रातो आकाश सहित फोटो र भिडियो अहिले भाइरल भैरहेको छ । खामा जाम्बी प्रान्तको जंगलमा लागेको ठुलो आगोका

बङ्गलादेशी दुलही जन्ती लिएर दुलाहाको घरमा गएपछि ...

ढाका । बङ्गलादेशमा मुसलमान समुदायको वैवाहिक परम्परालाई चुनौति दिँदै एक किशोरीले आफूले मन पराएको केटासँग विवाह गर्नका लागि ‘जन्ती’ लिएर बेहुलाको घरमा गएपछि उनीहरू यहाँको सामाजिक सन्जालमा जताततै छाएका (भाइरल)

फोटोग्राफरले स्मार्टफोन हटाएपछि देखिएको एक्लोपन...

अमेरिका । के तपाईले यो फोटो फिचर आफ्नो हाते डिभाइसमा त हेर्दै हुनुहुन्न ? सायद पक्कै पनि तपाईं आफ्नो स्मार्टफोन, ट्याब अथवा अन्य कुनै ग्याजेट हातमा लिएर यो फिचर हेर्दै हुनुहुन्छ


z